BAKIRKÖY KÜFEKİ TAŞI

Ocak Yerleri

Bakırköy Küfeki Taşı, İstanbul’un Bakırköy ilçesi başta olmak üzere, civarındaki yerlerden, özellikle Haznedar, Merter, Güngören, Davutpaşa, Zeytinburnu ve Sefaköy’den çıkarılmıştır. Osmanlı dönemi belgelerinde, özellikle Davutpaşa’daki Mehmed Paşa’nın arazisi ile Haznedar’daki Lütfi Paşa’nın arazisindeki taş ocakları, seng-i küfeki karheng-i miri (devlete ait küfeki taşı ocakları) olarak tanımlanmıştır.

Teknik Özellikler ve İsimlendirme

Süngerimsi veya gözenekli bir yapıya sahip olup, yumuşak ve işlenmesi kolay bir taştır. Adı, Antik Yunancada ‘koupho lithos’ (hafif ve süngerimsi) anlamına gelir. Bileşiminde bulunan fosiller nedeniyle, doğal taş sektöründe ve günlük dilde ‘midye taşı’ veya ‘istiridye taşı’ olarak da anılır. Zengin fosilleşmiş kalıntılar içerdiği için ‘Fosilli Kireçtaşı’ olarak sınıflandırılır.

Açık bej ve beyaz tonlarıyla dikkat çeken Bakırköy Küfeki Taşı, fosiller açısından zengin, gözenekli bir yapıya sahiptir ve kripto-kristalli (kalsit) bir kireçtaşıdır. İlk çıkarıldığında yumuşak olan taş, atmosferdeki karbondioksit gazı etkisiyle sertleşir ve zamanla dayanıklılığı/mukavemeti artar. Bu özelliği sayesinde, taş ocağından çıkarıldığında kolayca işlenebilir. İşlenebilirliği ve suya karşı direnci, onu çeşitli mimari uygulamalarda tercih edilen bir malzeme yapmıştır.

Tarihi Yapılarda Kullanımı 

Tarih boyunca Bakırköy Küfeki Taşı, özellikle Roma, Bizans ve Osmanlı dönemlerinde yaygın olarak kullanılmıştır. Mimar Sinan, inşa ettiği yapılarda bu taşı sıklıkla kullanmıştır. 

Bakırköy Küfeki Taşı, tarihi binalarda geniş ölçüde kullanılmıştır. Dış mekânlarda, duvarların inşasında ve kaplamasında, kemerlerde, başlıklarda, parapetlerde, korkuluklarda ve minarelerde kullanılmıştır. İç mekânlarda ise duvar ve döşeme kaplaması, sütunlar, kemerler, kapılar, mihraplar, korkuluklar ve mimari yapısal unsurlar veya bileşenler olarak, genellikle yapı taşı formunda kullanılmıştır.